Sheikh Gibril Fouad Haddad 

Sunnah, mv. sunan: “manier” of  “handelswijze” Het verwijst voornamelijk naar de gebruikelijke handelswijze van de Profeet (Allah zegene hem en geve hem vrede), inclusief zijn gezegden, daden en stilzwijgende goedkeuringen of afkeuringen. Hadīthgeleerden voegen zijn persoonlijke eigenschappen, inclusief fysieke kenmerken, aan deze definitie toe.  

De “wetenschappen van de Sunnah” (`ulūm al-sunnah) verwijzen naar de biografie (sīra) van de Profeet (Allah zegene hem en geve hem vrede), de kronieken van zijn veldslagen (maghāzī), zijn alledaagse uitspraken en daden of “manieren” (sunan) inclusief zijn persoonlijke en morele kwaliteiten (shama’il). Zij verwijzen ook naar de secundaire Hadīthwetenschappen zoals de omstandigheden van gebeurtenissen (asbāb al-wurūd), kennis van de afschaffende en afgeschafte Hadīth (nāsikh wal mansūkh), moeilijke woorden (gharīb al-hadīth), kritiek op de overleveraar  (al-jarh wal-ta’dīl), biografieën van de overleveraars (al-rijāl), enzovoorts. Deze betekenis wordt gebruikt als onderscheid met de Koran in uitdrukkingen zoals “Koran en Sunnah” en wordt toegepast in het taalgebruik van Hadīthgeleerden. Imam Ahmad heeft gezegd:  

“De Sunnah in onze definitie bestaat uit de verslagen overgeleverd door de Boodschapper van Allah (Allah zegene hem en geve hem vrede) en de Sunnah is de exegese (tafsīr) van de Koran en het bevat zijn richtleinen (dalā’il)” 

De vroege Soennitische Hadīthspecialisten zoals Abū Dawūd en Abū Nasr al-Marwāzī gebruikten ook de term “Sunnah” in de beknopte zin om te verwijzen naar de Soennitische geloofsleer in tegenstelling tot de geloofsovertuigingen van de niet-Soennitische sekten. In de terminologie van usūl-al-fiqh (grondbeginselen van de jurisprudentie), verwijst sunnah naar een uitspraak (qawl), handeling (fi`l), of toestemming (taqrīr) overgeleverd van (nuqūla `an) de Profeet (Allah zegene hem en geve hem vrede) of verschaffing (sadara) van hem anders dan de Koran. 

In de terminologie de fiqh verwijst sunnah naar alles wat standvastig is bevestigd (thabata) waar in de religie toe wordt opgeroepen (matlūb) in de religie op grond van een wettig bewijs (dalīl shar`ī) maar zonder dat het verplicht is, en waarbij de voortdurende verlating ervan verwaarlozing (istikhāf) vormt, en zondig is, en waarbij men blaam treft (lawm, `itāb, tadlīl), en waar ook bestraffing (`uqaba) voor geldt volgens sommige juristen. Sommigen hebben een onderscheid gemaakt tussen wat zij noemen “benadrukte sunnah” (sunnah mu`akkada) of  “sunnah als leidraad” (sunnat al-huda), zoals de Profeet (Allah zegene hem en geve hem vrede) voorschreef of benadrukte in woord en daad, en andere vormen van sunnah die als minder bindend beschouwd worden in hun wettelijke status, zoals wat zij noemden de “niet-benadrukte sunnah” (sunnah ghayr mu`akkada) en de “sunnah van gewoonte” (sunnat al-a`da). 

De bovenstaande juridische betekenissen van Sunnah zijn gebruikt in tegenstelling tot de andere vier van de vijf legale categorieën voor menselijke daden, fard (verplicht), mubah (onverschillig), makrūh (aanstootgevend) en harām (verboden), en heeft betrekking op het taalgebruik van juristen van de tweede eeuw van de Hijra.  

En Allah weet het beste.

Adab van de Sunnah

1. Het is van de Sunnah om bang te zijn voor je verleden, de toestand op het sterfbed, voor rampen en voor verraad en schande. Het is van de Sunnah om geduldig en vastberaden te zijn in aanbidding, in zegeningen, in beproevingen, en goddelijke straffen voor het lichaam, reputatie, familie of geld. Het is van de Sunnah om erg geduldig te zijn in het vermijden van zonden en om het verleden goed te maken.  

2. Het is van de Sunnah om Allah te aanbidden en te gehoorzamen door middel van  intenties, daden, woorden en bij iedere beweging en stilstand. [Het is van de Sunnah] om onverschillig te zijn ten opzichte van deze wereld en te verlangen naar het hiernamaals, en om je huidige en toekomstige toestand zorgvuldig te overdenken. [Het is van de Sunnah om je af te vragen] hoe het zal zijn om verzameld te worden op de Laatste Dag, verheft te worden van de dood en ondervraagd te worden. Het is de Sunnah om te hopen dat je gehoorzaamheid zal worden geaccepteerd, evenals je berouw voor ongehoorzaamheid. [Het is van de Sunnah om je af te vragen] om tevreden te zijn met wat je hebt en tevreden zijn met wat over het algemeen genoeg geacht wordt voor iemand, zonder buitensporigheden en zonder grote nood.  

3. Het is verplicht om tevreden te zijn met hetgeen Allah de Allerhoogste voorbestemd heeft, zoals ziekte, kwaal, armoede, aandoening, verlies van het verstand enzovoorts. Hoewel sommigen zullen zeggen dat het Sunnah is om tevreden te zijn met dergelijke zaken, en dat het geduldig ermee zijn verplicht is. Als het gaat om handelingen van mensen die Allah verboden heeft, zoals ongeloof en misleiding, is tevredenheid ermee verboden volgens de consensus (ijmā`) van alle geleerden. Want tevredenheid met ongeloof en handelingen van ongehoorzaamheid is een vorm van ongeloof en ongehoorzaamheid op zich. 

4. Het is toegestaan te huilen om de overledenen op voorwaarde dat er geen onwettigheden worden begaan, zoals de overledenen aanroepen met klaagzang alsof hij zou leven, het opsommen van zijn geweldige kwaliteiten, of jammeren, of bitterheid ten opzichte van wat Allah heeft voorbestemd en als noodzakelijk heeft gevonden, of de wanhoop die in tegenspraak is met de onderwerping en overgave aan Hem. Het is prijzenswaardig om voor de overledene te huilen uit genade voor hem, zoals de Profeet (Allah zegene hem en geve hem vrede) heeft gezegd over het huilen toen hij huilde om de overledenen, “Dit is een genade die Allah in de harten van zijn dienaren heeft geplaatst,” – want het ontkent niet dat je tevreden bent met het lot van Allah – in tegenstelling tot het huilen om het verlies van een overledene omdat hij niet langer bij je kan zijn, wat niet prijzenswaardig is. Toen de zoon van al-Fudayl stierf, lachte hij en zei, “Ik zag dat Allah het had voorbestemd, en ik wenste dankbaar te zijn voor wat Allah heeft voorbestemd.” En dit is een goede staat in vergelijking tot zij die wanhopen. Als het gaat om de genade voor de overledenen, tevredenheid met het lot en het aanprijzen van Allah, wat de toestand van de Profeet (Allah zegene hem en geve hem vrede) was, is dit het beste.  

5. Geduldig zijn met persoonlijke beproevingen is verplicht met overeenstemming van alle intelligente mensen. Zij zeggen ook dat, hoewel niet verplicht, je spiritueel hoger en dichterbij tot Allah komt wanneer je ook tevreden bent met de beproevingen. Nog beter dan tevredenheid is dankbaarheid tonen aan Allah voor de beproevingen gezien de beloningen die je daarvoor ontvangt en de spirituele stijging, als je daar geduld mee hebt. Het is niet toegestaan voor een ongehoorzaam persoon tevreden te zijn met het verder verwijderd raken van Allah. En het is niet verplicht voor iemand die door Allah gestraft wordt om daarmee tevreden te zijn.